Ndalimi i makinave me djegie të brendshme në BE deri në vitin 2035, nën presion

Gjashtë vende të BE-së kërkojnë lehtësim të rregullave të vitit 2035 për të lejuar që hibridet plug-in dhe teknologjitë e tjera të vazhdojnë të shiten
Bashkimi Evropian po përballet me rezistencë në rritje ndaj planit të tij për të ndaluar plotësisht shitjen e makinave të reja me motor me djegie të brendshme deri në vitin 2035. Edhe pse vendimi u mor në vitin 2023 duke shtrënguar standardet e emetimeve në një nivel që lejon në mënyrë efektive vetëm automjete me emetim zero, gjashtë shtete anëtare tani po kërkojnë një korrigjim të kursit.
Gjashtë udhëheqës evropianë kërkojnë ndryshim të rregullave
Kryeministrja italiane Giorgia Meloni, së bashku me udhëheqësit e Polonisë, Sllovakisë, Hungarisë, Republikës Çeke dhe Bullgarisë, i dërguan një letër zyrtare Presidentes së Komisionit Evropian Ursula von der Leyen. Në të, ata bëjnë thirrje për lehtësimin e rregullave për vitin 2035 dhe lejimin e hibrideve plug-in, automjeteve me rreze të zgjatur dhe makinave me hidrogjen të qëndrojnë në treg përtej këtij viti vendimtar.
Argumenti i tyre është i qartë – një kalim i plotë në automjete elektrike, pa hapësirë për teknologji të tjera, mund të ketë pasoja serioze ekonomike për industrinë evropiane të makinave.
Kërkesa e dobët për automjete elektrike dhe presioni nga Kina
Prodhuesit evropianë janë në atë që udhëheqësit e përshkruajnë si një “stuhi perfekte”. Kërkesa për automjete elektrike po rritet më ngadalë se sa pritej, kostot e energjisë dhe të punës janë të larta, dhe konkurrenca nga prodhuesit kinezë po bëhet gjithnjë e më agresive. E gjithë kjo përkeqësohet nga tensionet e mundshme tregtare me SHBA-në dhe tarifat e reja, të cilat e ndërlikojnë më tej pamjen.
Sipas tyre, heqja e menjëhershme e të gjitha opsioneve të motorëve me djegie të brendshme rrezikon ta kthejë Evropën në një “shkretëtirë industriale”, me humbjen e vendeve të punës dhe investimeve.
Rishikimi i hershëm i planit të vitit 2035
Edhe pse rishikimi i rregullave të emetimeve ishte planifikuar fillimisht për vitin 2026, Komisioni Evropian përshpejtoi rishikimin dhe ai filloi këtë muaj. Arsyeja është pikërisht pranimi më i ngadaltë i automjeteve elektrike në treg.
Gjigandët e automobilave si Volkswagen, Stellantis dhe Renault po e monitorojnë nga afër situatën, sepse janë në lojë miliarda euro investime dhe strategji zhvillimi afatgjata.
Neutralitet teknologjik në vend të një zgjidhjeje të vetme
Vendet që kërkojnë ndryshim këmbëngulin në të ashtuquajturin “neutralitet teknologjik”, pra pikëpamjen se dekarbonizimi nuk duhet të mbështetet në një zgjidhje të vetme. Sipas tyre, ndalimi i teknologjive të caktuara mund të çojë në një humbje të pjesës së tregut në favor të konkurrentëve të huaj, në vend të një tranzicioni të qëndrueshëm.
Është interesante që Italia dhe Gjermania janë ndër më të zëshmet në mbrojtjen e industrive të tyre automobilistike, ndërsa Franca vazhdon të mbështesë një politikë më të fortë, “EV-të e para”.
Evropa nuk është e vetmja që heziton
Dilema të ngjashme ekzistojnë jashtë Evropës. Në SHBA, Kalifornia ka njoftuar tashmë një rishikim të planit të saj për elektrifikim të plotë deri në vitin 2035, pasi u shfaqën pengesa politike dhe ligjore për zbatimin e tij.
E gjithë kjo tregon se kalimi në emetime zero është një proces më kompleks sesa ishte planifikuar fillimisht, dhe “vizioni elektrik” evropian për vitin 2035 mund të duhet të përshtatet me realitetet e tregut dhe industrisë.



